Toplumumuzda daha çok dernekler, ağır bir hastalığı olanlar ve ev yangını, sel baskını gibi başına doğal bir felaket gelen insanlar yardım toplar.

Yardım toplama faaliyetini de genelde makbuzla yaparlar.

Vatandaş yardımını yapar, karşılığında da makbuzunu alır.

Yardım yaparken:

1-Yardım toplayanın yanında kendi kimlik bilgilerini gösteren ilgili valilik ya da kaymakamlıktan alınmış onaylı kimlik belgesi var mıdır?

2-İlgili valilik ya da kaymakamlıktan yardım toplamasına izin verildiğine dair bir belgesi (Yardım toplama ‘’OLUR’’ yazısı) var mıdır?

3-Yardım toplayan kişinin izni varsa bu iznin sadece bulunduğu ili mi, yoksa ülke genelini mi kapsadığına bakılmalıdır.

4-Yardım toplama süresine de bakılmalıdır. Verilen izin süresinin geçip geçmediği kontrol edilmelidir.

Her önümüze gelene rastgele yardım yapmamalıyız, hele hele tanımadıklarımıza birkaç kere daha düşünerek, yukarıdaki hususlara dikkat ederek yardım yapmalıyız.

Bir de para karşılığı dergi, gazete, broşür, hediyelik eşya, anahtarlık, kalem… vs. satanlar var ki, bunlara da ayrıca dikkat edilmesi gerekir.

Bu tür satışları yapanlar genellikle özürlü dernekleri adına bu işi yaparlar.

Unutmayınız ki, dernekler kar amacı gütmeyen kuruluşlardır.

Yani para karşılığı bir şey satmazlar.

Şayet satarlarsa derneklerin iktisadi işletme kurma zorunlulukları vardır.

Bu şekilde yardım toplayacak olan kişilerin:

1-Derneklerinin iktisadi işletme oluşturup oluşturmadıklarına,

2-Dernek adına gelir toplayan kişilerin kimlik belgelerinin olup olmadığına,

3-Derneğin iktisadi işletmesine ait vergi levhasının olup olmadığına bakılmalıdır.

Bu hususları vatandaş bilemeyebilir. Burada yapılacak şey, bu gibi durumlarda ilçelerde mal müdürlükleri, illerde ise vergi daireleri, yardım toplayan bu kişilerin belgelerini kontrol edip aksi bir durum varsa gereğini yapmalarıdır.

Peki, Tonya’da durum nasıldır?

Tonya’da, her yerde olduğu gibi, bir kısım insanlar gerçekten yasaya uygun olarak yardım toplamak için ilçemize gelir.

Bu grup azınlıkta.

Bir grup insan da yasal izni olmadan, izinsiz, usulsüz, kaçak olarak yardım toplar.

Bunun Türkçe adı da dilenciliktir.

İzinsiz olarak yardım toplamanın 2016 yılı için belirlenen idari para cezası miktarını söyleyeyim size.

2860 sayılı Yardım Toplama Kanununun 29. maddesinin 1. cümlesine göre 1.236.00 TL’dir. Her takvim yılı başında geçerli olmak üzere bu rakam, Maliye Bakanlığınca tespit ve ilan edilen ‘’Yeniden değerleme oranında’’ artırılır.

Tonya, geleneksel ve kültürel özellikleri henüz tam olarak bozulmadığı, insanları merhametli olduğu ve küçük bir yer olduğu için Tonyalı yardım elini kim açarsa açsın, onu sorgulamadan, ona yardımını yapar.

İşte hatayı da burada yapıyoruz. İzni olup olmadığına muhakkak bakmalıyız. Eğer böyle yaparsak yasal izni olanları dilencilerden ayırmış oluruz.

İzinsiz, kaçak yardım toplayan üçkâğıtçılar, bu duruma da bir çare bulmuşlar kendilerince.

Ellerine uyduruk bir yazı alıp bu yazıyı emniyet ve kaymakamlıktan mühürlettirerek, resmi hale dönüştürüp (Bu durumda da resmi olmaz; çünkü 2860 sayılı yasaya göre izin alınması şarttır) yardım topluyorlar.

Kaymakamlığın ve emniyetin ‘’Yardım toplayabilir’’ ibaresiyle imza ve mührünü gören vatandaş (çoğu da bunlara bakmaz ya!) Devletin mührü var deyip güvenerek yardım yapar.

Burada üçkâğıtçılar, maalesef Devlet yetkililerimizi de yanıltırlar.

Yazın Tonya’ya geldiğimde kaç kere rastladım. Hatta bir keresinde esnaf olan halamın oğlunun dükkânında yardım toplayan birisine belge falan sordum da, adam bana, ‘Sen, ne kadar soru soruyorsun?’ deyip söylenerek, dükkândan kaçıp gitmişti.

Bunların bir diğer klasik numarası da, bu usulsüz işlerinde çocukları kullanmak, onları illegal işlerine alet etmek.

Küçük çocukları acınacak hale sokup insanların duygularını sömürmek…

Bir diğeri yine sakat numarası yapmak…

İzinsiz yardım toplamada yapılacak şey, kolluk kuvvetlerine ihbardır. Kolluk kuvvetleri kişinin izinsiz yardın topladığını bir tutanakla tespit eder ve tutanağı kaymakamlığa göndererek, izinsiz yardım toplayan kişiyi de yardım toplama faaliyetinden men eder.

Kaymakamlık Yazı İşleri Müdürlüğü bünyesinde İl Dernekler Müdürlüğü iş ve işlemlerine bakmak için görevlendirilen memur, 2860 sayılı yasaya göre kişi hakkında ceza-i müeyyideyi uygulayıp Kaymakamın olur’una sunar. İmzalandıktan sonra da para cezası ilgili kişiye uygulanmış olur.

Bu konuda yazacak daha çok şey var ama sonuç…

Aman, çok dikkatli olalım!

Alın terimizle kazandığımız paranın nereye gittiğini sorgulayalım.

Hayır yapmak istiyorsak, doğru yere yaptığımızdan emin olalım.

Memlekette üçkâğıtçılar, dolandırıcılar cirit atıyor, uyanık olalım!

Şüphelendiğimiz yardım toplayan yabancılar varsa derhal kolluk kuvvetlerine ihbarda bulunalım.

Sorumlu vatandaş olursak, bu sorumsuzlar aramızda barınamaz.